Yolda Olmanın Özgürlüğü

Bu özgürlük yolu nedir? Özgürlüğün Yolu filmindeki adamın ailesi, arabası, evi, başarılı bir eğitim hayatı, ekonomik özgürlüğünü bırakıp kendine sistemin dışında bir yol çizmesini anlatıyor. Her şeye sahip olan insanın bunları bırakıp kendi istediği gibi bir hayat çizmesi daha doğrusu böyle bir seçenek yaratması o yolu özgür kılar. İnsanı insan yapan başkaldırma dürtüsünün kaybolduğu ve kapitalist sistemde sömürülmeye itilen sistemin içinden çıkmak oldukça zor bir hale geldi.

Bize çark içinde sürekli çalışmalısın, biriktirmelisin, okumalısın, başarmalısın, en iyisini yapmalısın, para kazanmalısın şeklinde öğretiliyor. Ne için? İstediğin hayatı istediğin gibi yaşayabilmek için. Peki istediğin hayat nedir? İnsanlığın ilk zamanlarından beri "insanın amacı nedir" veya "insanın varoluş sebebi nedir" sorgulamanın bittiği ve evrimleşerek geldiği durumda artık insanlar ne düşünüyor? Hayattaki amacını daha düşünmeden seni bir yarışın içine sokuyorlar. Yolda ne istediğine karar veriyorsun.

Fakat çarkın dışında bir yol daha var. Bu yol fırtınalı, yağmurlu ve riskli. Seçeneğini yaratmak ise tamamen senin elinde. Fakat bize öğretilenin dışında ne kadar zor duruyor değil mi?

Dünyada bu kadar çok olay, savaş, yıkım, cinayet olurken insanı insan yapan özellikler her geçen gün azalıyorken, özgürlükten bahsetmek oldukça zor oluyor. Belki de tam böyle bir zamanda konuşmak gerekir. Filmde Christopher, seçtiği özgürlük yolunda her şeye rağmen ilerlerken kimliğini, kartını ve parasını bırakarak başlıyor. Özellikle parayı yakarak başladığı bu yol, ona kocaman bir hayatı geride bıraktığını gösteriyor. Gittiği her yerde iz bırakıp "ben buradaydım" demesi de insanın yok olmaktan ne kadar korktuğunu gösteriyor. Kimliksiz bir şekilde seni sen yapan kodlanmış özelliklerini geride bırakıp dünyada iz bırakmak yaşadığını hissetmenin bir başka yoludur. Yolu da izi de seçmek tamamen bireyin elindedir. Bu yolu bile pazarlayabilirler.

Buna farklı bir örnekle bakmak isterim. Nihilist Penguen. Varlığı ile buna dair bilgiyi reddeden ve şüpheyle karşılayan nihilizm düşüncesine baktığımızda, toplumunu reddedip sistem dışına çıkan penguen başka bir yolu seçiyor. Dürtüsel olarak tek başına kimsenin tercih etmediği bir yoldan gidiyor. Belki de içten içe öleceğini biliyor. Amacını, ne istediğini, kim olduğunu bilmiyoruz. Sonu ölüm de olsa içinde bulunduğu çarkı reddediyor. Kendi özgür yolunu buluyor. Bir insanın kendini ifade etme biçiminin en iyi yolu. Özgürlük yolu filmindeki Christopher, bu reddetmenin yanında bir nihiliste göre daha mutlu. Varoluşçuluk felsefesine daha yakın. Bunu sorgularken daha yaşamaya aç ve huzurlu bir hale geliyor. Gittiğin yol seni mutsuz edebilir. Bataklığın olabilir. Beklediğini bulamayabilirsin ama en azından o yol senin "seçtiğin" yol olur. Bu da o yolu özgür yapar.

Şöyle son bir not bırakmak istiyorum. Ne istediğini bilmemenin dışında ne istediğini bilip de yapamamak kadar berbat bir şey yok. Siz hayatınızdaki yolu bulabildiniz mi? Yada belki de buldunuz ama adım atmaya ufak bir kıvılcım bekliyorsunuz. ✨